Giảm đau trong cơn đau quặn thận như thế nào?

Vì sao cơn đau quặn thận rất dữ dội?

Khi sỏi làm cản trở dòng nước tiểu, áp lực phía trên chỗ tắc tăng lên. Niệu quản co bóp để đẩy sỏi xuống dưới, đồng thời xảy ra phù nề và phản ứng viêm quanh viên sỏi.

Vì vậy, kiểm soát đau không chỉ nhằm giúp người bệnh dễ chịu hơn mà còn giúp:

• Giảm buồn nôn và nôn.
• Hạn chế mất nước.
• Cho phép đánh giá chính xác hơn.
• Giảm nhu cầu cấp cứu lặp lại.
• Hỗ trợ quyết định theo dõi hay can thiệp.

Thuốc nào thường được ưu tiên?

Trong đau quặn thận cấp, thuốc chống viêm không steroid thường được xem là lựa chọn đầu tay nếu không có chống chỉ định.

Nhóm thuốc này có thể:

• Giảm đau.
• Giảm phản ứng viêm.
• Giảm áp lực trong hệ tiết niệu do tắc nghẽn.
• Giảm nhu cầu sử dụng opioid.

Đường dùng có thể là uống, tiêm hoặc đặt hậu môn tùy tình trạng và chỉ định.

Paracetamol có dùng được không?

Có.

Paracetamol có thể được dùng:

• Khi thuốc chống viêm không phù hợp.
• Kết hợp theo chỉ định để tăng hiệu quả giảm đau.
• Trong một số tình huống cần hạn chế nguy cơ chảy máu hoặc tác dụng phụ đường tiêu hóa.

Cần tuân thủ liều tối đa và tránh dùng đồng thời nhiều sản phẩm cùng chứa paracetamol.

Khi nào cần opioid?

Opioid có thể được cân nhắc khi:

• Đau vẫn dữ dội dù đã dùng thuốc phù hợp.
• Người bệnh có chống chỉ định với thuốc chống viêm.
• Cần kiểm soát đau trong môi trường cấp cứu.

Nhược điểm của opioid gồm:

• Buồn nôn và nôn.
• Buồn ngủ.
• Chóng mặt.
• Táo bón.
• Ức chế hô hấp.
• Nguy cơ lệ thuộc khi sử dụng không phù hợp.

Opioid không giải quyết nguyên nhân tắc nghẽn.

Có nên dùng thuốc chống co thắt?

Một số thuốc chống co thắt được sử dụng trong thực hành, nhưng không nên xem là thay thế cho thuốc giảm đau có hiệu quả đã được chứng minh. Việc phối hợp thuốc cần theo chỉ định của bác sĩ.

Có nên tự dùng thuốc giảm đau ở nhà?

Có thể dùng thuốc đã được bác sĩ hướng dẫn nếu người bệnh đã được đánh giá và không có dấu hiệu nguy hiểm.

Không nên tự điều trị kéo dài khi:

• Đây là cơn đau đầu tiên.
• Chẩn đoán chưa rõ.
• Đau tăng dần.
• Đau không giảm.
• Có sốt hoặc rét run.
• Nôn liên tục.
• Tiểu rất ít hoặc không tiểu được.
• Có thai.
• Chỉ còn một thận.
• Có bệnh thận, loét dạ dày hoặc đang dùng thuốc chống đông.

Khi nào giảm đau là chưa đủ?

Nếu đau vẫn không kiểm soát dù đã dùng thuốc phù hợp, người bệnh có thể cần:

• Đánh giá lại vị trí và kích thước sỏi.
• Kiểm tra mức độ tắc nghẽn.
• Xét nghiệm chức năng thận.
• Truyền dịch khi mất nước.
• Dẫn lưu cấp cứu nếu có tắc nghẽn nhiễm khuẩn.
• Can thiệp lấy hoặc phá sỏi khi cần.

Những hiểu lầm thường gặp

“Đau giảm là sỏi đã hết”

Không đúng. Thuốc chỉ làm giảm triệu chứng, không chứng minh sỏi đã ra.

“Càng đau thì sỏi càng lớn”

Không đúng. Sỏi nhỏ di chuyển có thể gây đau rất dữ dội.

“Có thể tăng liều thuốc nếu chưa đỡ”

Không nên tự tăng liều vì có thể gây xuất huyết tiêu hóa, tổn thương thận, tổn thương gan hoặc quá liều.

Câu hỏi thường gặp

Có cần tiêm thuốc mới giảm được đau không?

Không phải lúc nào cũng cần. Đường dùng tùy mức độ đau, khả năng uống thuốc và đánh giá của bác sĩ.

Chườm ấm có giúp giảm đau không?

Có thể giúp một số người dễ chịu hơn, nhưng không thay thế thuốc và đánh giá y tế.

Sau khi hết đau có cần tái khám không?

Có, đặc biệt khi chưa nhìn thấy sỏi ra hoặc trước đó có tắc nghẽn.