Vì sao vẫn đau sau khi đã tán hoặc lấy sỏi?

Những nguyên nhân thường gặp

Sonde JJ

Stent có thể gây:

• Đau hông khi tiểu.
• Tiểu rắt.
• Mót tiểu.
• Đau hạ vị.
• Tiểu máu nhẹ.
• Khó chịu tăng khi vận động.

Mảnh sỏi còn lại

Sau SWL hoặc nội soi, mảnh sỏi có thể đi xuống niệu quản và gây cơn đau quặn.

Phù nề niệu quản

Niệu quản có thể phù sau khi dụng cụ đi qua hoặc sau khi sỏi nằm lâu tại một vị trí.

Co thắt bàng quang hoặc niệu quản

Có thể gây đau từng cơn, mót tiểu và khó chịu.

Đau tại đường chọc PCNL

Sau PCNL, vùng hông lưng có thể đau do đường vào qua da và nhu mô thận.

Đau bao lâu được xem là thường gặp?

Không có một thời gian giống nhau cho mọi người. Triệu chứng thường giảm dần trong những ngày đầu, nhưng có thể kéo dài hơn khi còn stent.

Điều quan trọng là xu hướng:

• Đau nhẹ dần thường yên tâm hơn.
• Đau tăng dần hoặc xuất hiện lại dữ dội cần đánh giá.
• Đau kèm sốt không được xem là bình thường.

Vì sao đau tăng khi đi tiểu lúc có sonde JJ?

Khi bàng quang co bóp, nước tiểu có thể trào ngược lên qua stent và gây đau tức vùng hông. Đây là triệu chứng khá điển hình của stent, nhưng đau quá mức vẫn cần báo bác sĩ.

Có phải đau nghĩa là còn sỏi?

Không luôn luôn.

Đau có thể do:

• Stent.
• Phù nề.
• Viêm.
• Co thắt.
• Nhiễm khuẩn.
• Tổn thương sau thủ thuật.
• Nguyên nhân ngoài hệ tiết niệu.

Cần hình ảnh kiểm tra khi triệu chứng không phù hợp với diễn tiến dự kiến.

Khi nào cần chụp lại?

Có thể cần khi:

• Đau kéo dài hoặc tăng.
• Sốt.
• Giảm lượng nước tiểu.
• Nghi sỏi còn sót.
• Nghi tắc do mảnh sỏi.
• Sau SWL nhưng không thấy mảnh sỏi ra.
• Chỉ còn một thận.
• Chức năng thận xấu đi.

Phương pháp có thể là siêu âm, X-quang hoặc CT tùy tình huống.

Dùng thuốc thế nào?

Thuốc có thể gồm:

• Thuốc giảm đau.
• Thuốc giảm triệu chứng stent.
• Thuốc chẹn alpha.
• Thuốc chống co thắt theo chỉ định.
• Kháng sinh khi có bằng chứng hoặc nguy cơ nhiễm khuẩn.

Không tự kéo dài kháng sinh hoặc phối hợp nhiều NSAID.

Khi nào cần đi khám ngay?

• Sốt hoặc rét run.
• Đau không kiểm soát.
• Nôn liên tục.
• Không tiểu được.
• Tiểu máu đỏ tươi nhiều hoặc có cục máu đông.
• Khó thở sau PCNL.
• Chóng mặt hoặc ngất.
• Stent hoặc dẫn lưu bị tụt.
• Giảm lượng nước tiểu.

Những hiểu lầm thường gặp

“Đã lấy sỏi rồi thì không được phép đau”

Không đúng. Đau nhẹ trong giai đoạn hồi phục có thể gặp.

“Có stent thì đau bao nhiêu cũng bình thường”

Không đúng.

“Đau lại nghĩa là bác sĩ bỏ sót sỏi”

Không thể kết luận nếu chưa đánh giá.

Câu hỏi thường gặp

Có nên vận động để đẩy mảnh sỏi ra?

Vận động nhẹ có thể phù hợp, nhưng không cố gắng nếu đau hoặc tiểu máu tăng.

Chườm ấm có dùng được không?

Có thể giúp giảm khó chịu ở một số người, nhưng không thay thế đánh giá khi có dấu hiệu nguy hiểm.

Tháo stent rồi vẫn đau có bình thường không?

Có thể khó chịu ngắn do kích thích hoặc phù nề, nhưng đau kéo dài hay kèm sốt cần khám lại.